Is een gemeente verplicht een SOK openbaar te maken?

Gemeenten stellen zich met regelmaat op het standpunt dat geheimhouding van een met een private partij gesloten samenwerkingsovereenkomst (SOK) niet gegarandeerd kan worden omdat gemeenten tot openbaarmaking daarvan verplicht zijn indien op grond van de Wet openbaarheid van bestuur (Wob) een verzoek daartoe wordt gedaan.
 
De rechtbank Den Bosch heeft echter onlangs (d.d. 25 april 2008, LJN BD2018) geoordeeld dat een beroep door de gemeente op artikel 10 lid 2 aanhef en onder b en g Wob (geheimhouding) terecht kan zijn.  Dit is het geval voor wat betreft bepaalde financiële gegevens, zoals kavelprijzen, die het resultaat zijn van onderhandelingen tussen gemeente en contractspartijen in projecten die zich in de toekomst op vergelijkbare wijze kunnen voordoen. 
 
Ten aanzien van de hoogte van boetes bij niet-tijdige of niet-behoorlijke nakoming van een SOK geldt dit volgens de rechtbank niet. Evenmin geldt dit met betrekking tot afspraken tussen gemeente en projectontwikkelaar ten aanzien van eventuele planschadeclaims. De vrees van de gemeente in kwestie voor verslechtering van haar onderhandelingspositie en een aanzuigende werking van indieners van planschadeclaims, was volgens de rechtbank niet legitiem. Volgens de rechtbank is de maatstaf voor vergoeding van planschade neergelegd in artikel 49 WRO en als zodanig voornamelijk objectief bepaalbaar. Bovendien “wordt de gemeente niet geacht een legitiem belang te hebben bij het voorkomen dat omwonenden een aanspraak doen gelden op een vergoeding die hen rechtens toekomt.
 
Opmerkelijk is echter, dat de Rechtbank volledig voorbij gaat aan de belangen van de ontwikkelaar bij geheimhouding. Bij de reparatiewetgeving inzake planschadeovereenkomsten is juist bewust de ontwikkelaar als derde belanghebbende in de planschadeprocedure aangemerkt, omdat dit als een omissie in de wetgeving werd beschouwd. De ontwikkelaar is immers degene die veelal voor de vergoedingen voor planschade opdraait. Het belang dat artikel 10 Wob beoogt te beschermen, strekt zich ons inziens dan ook uit over de afspraken over planschadeclaims. Het verdient aanbeveling hier bij het sluiten van een SOK afspraken over te maken.

mr. M.E.W.M. Pals - Reiniers